Twój Elektryk Mierzyn – instalacje elektryczne

Strona główna › Pomiary

Pomiary elektryczne

Pomiary sprawdzają, czy instalacja chroni ludzi przed porażeniem i czy zabezpieczenia zadziałają, zanim dojdzie do pożaru. Instalacja może działać latami bez zarzutu, a mimo to nie zapewniać ochrony w chwili awarii.

Wykonujemy pomiary odbiorcze nowych instalacji, okresowe co 5 lat oraz badania urządzeń w firmach. Każdy pomiar kończy się protokołem zgodnym z PN-HD 60364-6.

883 415 691
Otwarta rozdzielnica z aparaturą modułową przygotowana do pomiarów

Co mówią przepisy

Obowiązek badania instalacji wynika z Prawa budowlanego, a sposób wykonania pomiarów określa norma. Obowiązek spoczywa na właścicielu lub zarządcy budynku.

Prawo budowlane, art. 62 ust. 1 pkt 2

Pomiary co najmniej raz na 5 lat

Właściciel lub zarządca budynku musi co najmniej raz na 5 lat zlecić kontrolę stanu technicznego, która obejmuje badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej. Termin liczy się od poprzedniej kontroli.

Prawo budowlane, art. 62 ust. 5

Kto może wykonać pomiary

Kontrolę instalacji elektrycznej mogą przeprowadzić osoby z kwalifikacjami do dozoru nad eksploatacją urządzeń i instalacji energetycznych. Mamy świadectwa kwalifikacyjne SEP E i D.

PN-HD 60364-6

Jak wykonuje się sprawdzenie

Norma opisuje sprawdzenia odbiorcze nowych instalacji i sprawdzenia okresowe: oględziny, próby i pomiary, ocenę wyników i zawartość protokołu.

PN-HD 60364-6

Częściej w trudnych warunkach

W pomieszczeniach wilgotnych, gorących, z wyziewami żrących substancji, na zewnątrz czy w zakładach pracy badania zaleca się wykonywać częściej, nawet co rok.

Co mierzymy

Sprawdzenie instalacji to oględziny i próby wykonywane miernikami z aktualnym świadectwem wzorcowania. Każdy wynik porównujemy z wartością dopuszczalną i oceniamy.

Oględziny

Stan instalacji i dobór zabezpieczeń

Stan przewodów i osprzętu, oznaczenia, kolorystyka żył, dobór zabezpieczeń do przekrojów, stopnie ochrony IP, połączenia w rozdzielnicy.

Kryterium: zgodność z PN-HD 60364-6 i dokumentacją

Ciągłość

Przewody ochronne i połączenia wyrównawcze

Pomiar niskoomowy ciągłości przewodów PE oraz głównych i miejscowych połączeń wyrównawczych, prądem co najmniej 200 mA.

Kryterium: ciągłość potwierdzona, rezystancja możliwie mała

Izolacja

Rezystancja izolacji

Między przewodami czynnymi oraz między nimi a PE, napięciem probierczym 500 V DC dla obwodów 230/400 V. Wykrywa uszkodzoną izolację i zawilgocenia.

Kryterium: co najmniej 1 MΩ; sprawna instalacja ma zwykle setki MΩ

SWZ

Impedancja pętli zwarcia

Sprawdza, czy przy zwarciu do obudowy popłynie prąd wystarczający, by zabezpieczenie wyłączyło obwód na czas. Mierzymy impedancję Zs i prąd zwarciowy Ik.

Kryterium: Zs ≤ Uo / Ia, wyłączenie do 0,4 s w obwodach końcowych do 32 A (TN, 230 V)

RCD

Wyłączniki różnicowoprądowe

Prąd zadziałania IΔ, czas zadziałania przy IΔn i 5·IΔn, działanie przycisku testu. Sprawdzamy też, czy typ wyłącznika (AC, A, F, B) pasuje do odbiorników.

Kryterium: zadziałanie w zakresie 0,5–1·IΔn, czas ≤ 300 ms przy IΔn

Uziemienie

Rezystancja uziemienia

Uziom budynku, punkt podziału PEN i instalacja odgromowa. Pomiar metodą techniczną lub cęgową, z uwzględnieniem współczynnika korekcyjnego.

Kryterium: zależnie od układu sieci i instalacji odgromowej (zalecane < 10 Ω)

Z naszych pomiarów

Podział przewodu PEN – najczęstszy błąd

Sieć zasilająca dochodzi do budynku zwykle w układzie TN-C, w którym jeden przewód PEN pełni jednocześnie funkcję ochronną (PE) i neutralną (N). W instalacji budynku trzeba go rozdzielić na osobne przewody PE i N, tworząc układ TN-C-S. Na pomiarach często widzimy, że podział jest wykonany nieprawidłowo albo w ogóle go nie ma.

Skutek bywa groźny: przy przerwie w przewodzie PEN na obudowach urządzeń może pojawić się niebezpieczne napięcie, a wyłącznik różnicowoprądowy nie zadziała albo będzie wybijał bez powodu.

Szyny PE i N oraz zacisk punktu podziału przewodu PEN w rozdzielnicy

Typowe błędy, które znajdujemy

  • ✕Brak podziału. Stara instalacja dwuprzewodowa z tzw. zerowaniem w gniazdach. Przerwa w przewodzie PEN oznacza napięcie na obudowach.
  • ✕Ponowne połączenie N i PE. Za punktem podziału przewody N i PE znów są połączone, np. na wspólnej szynie w podrozdzielnicy albo mostkiem w gniazdku. Różnicówka nie działa poprawnie.
  • ✕Podział za wyłącznikiem różnicowoprądowym. Przewód PEN nie może przechodzić przez wyłącznik różnicowoprądowy.
  • ✕Brak uziemienia punktu podziału. Punkt podziału bez połączenia z uziomem i główną szyną wyrównawczą.
  • ✕Za mały przekrój PEN. Przewód PEN musi mieć co najmniej 10 mm² Cu lub 16 mm² Al.

Jak powinno być

  • ✓Podział PEN w złączu lub rozdzielnicy głównej, przed wyłącznikami różnicowoprądowymi.
  • ✓Punkt podziału połączony z uziomem i główną szyną wyrównawczą (GSW).
  • ✓Od punktu podziału osobne przewody PE (żółto-zielony) i N (niebieski), nigdy ponownie łączone.
  • ✓Osobne szyny PE i N w każdej rozdzielnicy i podrozdzielnicy.
  • ✓Potwierdzenie pomiarem: ciągłość PE, impedancja pętli zwarcia i test RCD.

Co się dzieje, gdy instalacja ma błędy

Źle wykonany podział PEN

  • Napięcie na obudowach. Przy przerwie w przewodzie PEN przewód ochronny zostaje połączony przez odbiorniki z fazą. Na obudowie pralki, piekarnika czy grzejnika może pojawić się napięcie bliskie 230 V, a żadne zabezpieczenie tego nie wyłączy.
  • Prąd płynie tam, gdzie nie powinien. Gdy N i PE są połączone za punktem podziału, część prądu roboczego wraca przewodem ochronnym, rurami wody, gazu i konstrukcją budynku. Grzeją się połączenia, przyspiesza korozja, pojawiają się zakłócenia w elektronice.
  • Różnicówka wybija albo nie działa. Połączenie N z PE za wyłącznikiem różnicowoprądowym powoduje zadziałania bez wyraźnej przyczyny. W odwrotnej konfiguracji wyłącznik może w ogóle nie wykryć upływu, który powinien wyłączyć.

Za mały prąd zwarciowy do PE

  • Zabezpieczenie nie zadziała na czas. Przy zwarciu fazy do obudowy prąd płynie przez pętlę L–PE. Jeśli impedancja pętli jest za duża, prąd zwarciowy jest za mały, by wyłącznik nadprądowy zadziałał w wymaganym czasie 0,4 s.
  • Długotrwałe napięcie dotykowe. Obudowa urządzenia pozostaje pod napięciem tak długo, jak trwa zwarcie. Dotknięcie jej i uziemionego elementu, np. kranu, grozi porażeniem.
  • Ryzyko pożaru. Prąd zbyt mały, by wyłączyć obwód, ale wystarczający, by nagrzewać przewody i połączenia, to typowa przyczyna pożarów instalacji.
  • Najczęstsze przyczyny: długie obwody o małym przekroju, luźne lub skorodowane zaciski, brak lub przerwa przewodu PE, zbyt duże zabezpieczenie, np. B20 zamiast B16. Pomagają: poprawa połączeń, większy przekrój, zmiana zabezpieczenia i wyłącznik różnicowoprądowy jako ochrona uzupełniająca.

Kiedy zrobić pomiary

Termin wynikający z przepisów to co najmniej raz na 5 lat. Są jednak sytuacje, w których pomiary trzeba albo warto zrobić wcześniej.

  • Odbiór nowej instalacji. Pomiary odbiorcze przed oddaniem budynku do użytkowania.
  • Co najmniej raz na 5 lat. Kontrola okresowa wymagana Prawem budowlanym.
  • Po remoncie lub rozbudowie. Nowe obwody, wymiana rozdzielnicy, przeróbki instalacji.
  • Fotowoltaika, pompa ciepła, ładowarka do auta. Nowe duże odbiorniki i źródła zmieniają warunki w instalacji.
  • Zakup, sprzedaż lub wynajem. Protokół pokazuje rzeczywisty stan instalacji.
  • Wymóg ubezpieczyciela. Aktualny protokół ułatwia likwidację szkody.
  • Po zalaniu, pożarze lub uderzeniu pioruna. Uszkodzenia izolacji często nie są widoczne.
  • Gdy różnicówka wybija. Pomiary pomagają znaleźć przyczynę, np. upływ prądu lub błędny podział PEN.
Rozdzielnica mieszkaniowa w trakcie remontu instalacji
Protokół pomiarów instalacji elektrycznej i metryka instalacji odgromowej na stole na budowie

Protokół pomiarów

Po pomiarach dostajesz protokół, który trafia do książki obiektu budowlanego. Przyda się też przy sprzedaży domu i w rozmowie z ubezpieczycielem.

  • dane obiektu, układ sieci (TN-S, TN-C-S, TT) i warunki pomiaru,
  • mierniki z numerami świadectw wzorcowania,
  • wyniki każdej próby z wartością dopuszczalną i oceną,
  • wynik oględzin według PN-HD 60364-6,
  • ocena końcowa i zalecenia,
  • termin kolejnych pomiarów i uprawnienia wykonawcy.

Najczęstsze pytania

Jak często trzeba robić pomiary instalacji elektrycznej?

Co najmniej raz na 5 lat, zgodnie z art. 62 Prawa budowlanego. W trudnych warunkach, np. w pomieszczeniach wilgotnych lub w zakładach pracy, zaleca się częściej.

Kto może wykonać pomiary?

Osoba z kwalifikacjami do dozoru nad eksploatacją urządzeń i instalacji energetycznych. Mamy świadectwa kwalifikacyjne SEP E i D.

Czy podczas pomiarów będzie wyłączony prąd?

Tylko na krótko. Przy pomiarze rezystancji izolacji obwody trzeba odłączyć, a czułe urządzenia odpiąć. Resztę pomiarów wykonujemy pod napięciem.

Co jeśli wynik będzie negatywny?

W protokole opisujemy, co jest nie tak i co trzeba poprawić. Usterki możemy usunąć od razu albo po uzgodnieniu zakresu i ceny, a potem powtórzyć pomiar.

Mam starą instalację bez przewodu ochronnego. Co dalej?

Taka instalacja nie zapewnia ochrony przed porażeniem. Doradzimy, jak ją bezpiecznie zmodernizować: wykonać podział PEN, doprowadzić przewody ochronne i zastosować wyłączniki różnicowoprądowe.

Czy protokół jest potrzebny do ubezpieczenia?

Wielu ubezpieczycieli pyta o aktualne przeglądy instalacji przy likwidacji szkody. Protokół z pomiarów jest najprostszym dowodem, że instalacja była sprawna.

Umów pomiary

Działamy w Szczecinie i okolicach, w promieniu około 100 km. Wycena jest bezpłatna.

883 415 691 Napisz do nas